\n
Türkiye ile Nijerya Arasında Stratejik İş Birliği: 9 Yeni Anlaşma İmzalandı
Türkiye Cumhuriyeti ile Nijerya Federal Cumhuriyeti arasındaki diplomatik ve ekonomik ilişkiler, Ankara’da gerçekleştirilen üst düzey devlet ziyaretiyle yeni bir boyuta taşındı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Nijerya Cumhurbaşkanı Bola Ahmed Tinubu’nun Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde gerçekleştirdikleri baş başa ve heyetler arası görüşmelerin ardından, iki ülke arasında çeşitli alanları kapsayan 9 kritik iş birliği anlaşmasına imza atıldı. Bu hamle, Türkiye’nin “Afrika Açılımı” ve “Yeniden Asya” politikalarının kıta üzerindeki en stratejik ayaklarından biri olan Nijerya ile olan bağlarını tahkim etme noktasında tarihi bir adım olarak nitelendiriliyor.
Resmi törenle karşılanan konuk Cumhurbaşkanı Tinubu ve beraberindeki heyet, Türk mevkidaşlarıyla savunma sanayiinden enerjiye, ticaretten eğitime kadar geniş bir yelpazede müzakereler yürüttü. İmza töreninde konuşan liderler, iki ülke arasındaki ticaret hacminin kısa vadede hedeflenen seviyelere ulaştırılması konusundaki kararlılıklarını yinelediler. Nijerya’nın Afrika kıtasının en büyük ekonomisi ve en yoğun nüfuslu ülkesi olması, Türkiye’nin ise bölgesel bir güç ve üretim merkezi kimliği, bu iş birliğinin sadece iki ülke için değil, bölgesel istikrar ve kalkınma için de büyük önem arz ettiğini ortaya koyuyor.
Ticaret ve Ekonomi: 5 Milyar Dolarlık Hedef Yolunda Dev Adımlar
İmzalanan 9 anlaşmanın merkezinde ekonomik entegrasyon ve ticaret hacminin artırılması yer alıyor. Türkiye ve Nijerya arasındaki mevcut ticaret hacmi son yıllarda ivme kazanmış olsa da, her iki lider de mevcut potansiyelin bu rakamların çok üzerinde olduğu konusunda mutabık kaldı. Yapılan görüşmelerde, ikili ticaret hacminin orta vadede 5 milyar dolar seviyesine çıkarılması hedefi stratejik bir öncelik olarak belirlendi. Bu kapsamda, gümrük işlemlerinin kolaylaştırılması, yatırımların karşılıklı olarak korunması ve teşvik edilmesi gibi teknik konuları içeren protokoller hayata geçirildi.
Nijerya’nın zengin doğal kaynakları, özellikle petrol ve doğal gaz rezervleri, Türkiye’nin enerji arz güvenliği ve sanayi kapasitesiyle birleştiğinde ortaya çıkan sinerji, yeni anlaşmalarla hukuki bir zemine oturtuldu. Enerji ve tabii kaynaklar alanında imzalanan iş birliği zaptı, Türk şirketlerinin Nijerya’daki altyapı projelerinde daha aktif rol almasını, madencilik faaliyetlerinde ortak girişimlerin kurulmasını ve teknoloji transferini öngörüyor. Ayrıca, müteahhitlik sektöründe dünya çapında başarılar elde eden Türk firmalarının, Nijerya’nın kalkınma planları çerçevesinde ihtiyaç duyduğu otoyol, köprü, konut ve enerji santrali projelerinde öncelikli ortaklar arasında yer alması hedefleniyor.
Savunma Sanayii ve Güvenlikte Stratejik Ortaklık
Türkiye ile Nijerya arasındaki ilişkilerin en dinamik başlıklarından birini oluşturan savunma sanayii iş birliği, imzalanan yeni anlaşmalarla daha da derinleşti. Nijerya’nın bölgedeki güvenlik tehditleriyle mücadelesinde Türkiye’nin yerli ve milli imkanlarla geliştirdiği savunma teknolojilerine duyduğu ilgi, somut projelere dönüştürülüyor. Özellikle insansız hava araçları (İHA/SİHA), zırhlı araçlar ve deniz platformları konusunda yürütülen görüşmelerin, imzalanan askeri çerçeve anlaşmalarıyla desteklendiği bildirildi. Türkiye, Nijerya’ya sadece savunma ekipmanı tedarik eden bir ülke değil, aynı zamanda askeri eğitim ve teknik destek sağlayan stratejik bir partner konumuna yükseliyor.
Güvenlik iş birliği sadece askeri teçhizatla sınırlı kalmayıp, terörle mücadele ve istihbarat paylaşımı konularını da kapsıyor. Her iki ülke de kendi bölgelerinde radikal terör örgütleriyle mücadele etme konusunda ciddi tecrübelere sahip. Bu bağlamda, FETÖ, PKK ve Nijerya’nın mücadele ettiği Boko Haram gibi terör örgütlerine karşı ortak bir duruş sergilenmesi kararlaştırıldı. Güvenlik birimleri arasındaki koordinasyonun artırılmasına yönelik imzalanan iş birliği protokolü, sınır güvenliğinden siber suçlarla mücadeleye kadar geniş bir alanı kapsıyor. Bu durum, Batı Afrika’nın güvenliği açısından Türkiye’nin yapıcı rolünün bir kez daha tescillenmesi anlamına geliyor.
Eğitim, Kültür ve Beşeri Münasebetlerin Geleceği
Diplomatik ve ekonomik ilişkilerin kalıcılığı, beşeri ve kültürel bağların güçlendirilmesine bağlıdır. Bu vizyon doğrultusunda, Türkiye ve Nijerya arasında eğitim ve kültür alanlarında da önemli anlaşmalar imzalandı. Türkiye Maarif Vakfı’nın Nijerya’daki faaliyetlerinin genişletilmesi, iki ülke üniversiteleri arasında öğrenci ve akademisyen değişim programlarının artırılması bu anlaşmaların temelini oluşturuyor. Türkiye Bursları kapsamında daha fazla Nijeryalı öğrencinin Türkiye’de yükseköğrenim görmesi teşvik edilerek, geleceğin köprülerini kuracak bir neslin yetişmesine katkı sağlanması amaçlanıyor.
Kültürel alanda imzalanan iş birliği anlaşmaları ise, iki halkın birbirini daha yakından tanımasını sağlayacak sergiler, festivaller ve ortak sanatsal projeleri içeriyor. Turizm sektöründe de karşılıklı tanıtım faaliyetlerine hız verilmesi, vize süreçlerinin iyileştirilmesi ve Türk Hava Yolları’nın (THY) Nijerya’daki destinasyon sayısını ve uçuş frekansını artırması yönündeki niyet beyanları, beşeri münasebetlerin canlanmasına hizmet edecek. Sağlık turizmi alanında da Türkiye’nin sahip olduğu modern altyapı ve uzman kadrosunun Nijeryalı vatandaşlar için bir çekim merkezi haline getirilmesi hedefleniyor. Bu kapsamda sağlık bakanlıkları arasında imzalanan protokol, teknik bilgi paylaşımı ve sağlık personeli eğitimini de beraberinde getiriyor.
Sonuç olarak, Türkiye ve Nijerya arasında imzalanan bu 9 anlaşma, iki ülke arasındaki ilişkilerin sadece bir niyet beyanından ibaret olmadığını, somut ve sürdürülebilir bir stratejik ortaklığa dönüştüğünü kanıtlıyor. Afrika’nın devi Nijerya ile Avrasya’nın kilit ülkesi Türkiye arasındaki bu yakınlaşma, küresel siyasetin çok kutuplu yapısında yeni iş birliği modellerinin de öncüsü olma potansiyelini taşıyor. Önümüzdeki dönemde bu anlaşmaların uygulama safhalarının yakından takip edilmesi ve iş dünyasının bu hukuki zemini kullanarak yeni yatırımlara yönelmesi bekleniyor.
