\n

Rusya Suriye’deki Askeri Varlığını Yeniden Yapılandırıyor: Kamışlı’dan Kademeli Çekilme Süreci Başladı

Suriye’de on yılı aşkın süredir devam eden iç savaşın en kritik dış aktörlerinden biri olan Rusya Federasyonu’nun, ülkenin kuzeydoğusundaki stratejik noktalarından biri olan Kamışlı’daki askeri varlığını azaltmaya başladığı bildirildi. Yerel kaynaklardan edinilen bilgilere göre, Rus askeri unsurları bölgedeki tesislerden ve gözlem noktalarından kademeli bir şekilde tahliye ediliyor. Bu hamle, Suriye sahasındaki güç dengelerinin kökten değiştiği bir dönemde, Moskova’nın bölgedeki uzun vadeli stratejisinde önemli bir makas değişikliğine gittiği şeklinde yorumlanıyor.

Rusya’nın Kamışlı Havaalanı ve çevresindeki askeri yerleşkelerde bulunan personel ve teçhizatını çekmeye başlaması, bölgedeki yerel dinamikler üzerinde doğrudan bir etki yaratma potansiyeli taşıyor. 2015 yılından bu yana Şam yönetimine verdiği askeri destekle bilinen Moskova’nın, özellikle Ukrayna’daki savaşın getirdiği lojistik ve askeri yükümlülükler nedeniyle Suriye’deki operasyonel kapasitesini yeniden gözden geçirdiği ifade ediliyor. Kamışlı, hem Türkiye sınırına yakınlığı hem de bölgedeki farklı silahlı grupların kesişme noktasında bulunması nedeniyle stratejik bir öneme sahipti.

Bölgesel Güç Dengelerinde Yeni Dönem ve Stratejik Boşluk

Rusya’nın Kamışlı’dan çekilme kararı, Suriye’nin kuzeydoğusundaki güvenlik mimarisinde ciddi bir boşluk yaratma riski barındırıyor. Bölge, uzun süredir Rusya, ABD, Türkiye ve terör örgütü PKK/YPG’nin uzantısı olan yapılar arasında hassas bir dengeye ev sahipliği yapıyordu. Rus askeri polisinin bölgedeki devriyeleri ve varlığı, taraflar arasındaki sıcak çatışma riskini minimize eden bir “tampon” görevi görüyordu. Ancak son gelen raporlar, Rus zırhlı araçlarının ve personelinin bölgeden ayrılmasıyla birlikte, bu denge mekanizmasının zayıfladığını gösteriyor.

Askeri uzmanlar, Rusya’nın bu hamlesinin sadece yerel bir geri çekilme değil, aynı zamanda Suriye genelindeki askeri angajman

Ukrayna Savaşı’nın Suriye Sahasına Etkileri ve Lojistik Zorunluluklar

Rusya’nın Suriye’deki askeri varlığını azaltma eğilimi, uluslararası kamuoyunda uzun süredir tartışılan bir konuydu. Özellikle 2022 yılında başlayan Ukrayna işgali, Rusya’nın askeri kaynaklarını ve dikkatini Karadeniz ve Doğu Avrupa eksenine kaydırmasına neden oldu. Suriye’deki hava operasyonlarının sıklığının azalması ve bazı elit birliklerin Ukrayna cephesine kaydırılması, Moskova’nın iki cephede birden yüksek yoğunluklu bir askeri varlık sürdürmekte zorlandığı iddialarını güçlendiriyor.

Kamışlı’daki çekilme süreci, sadece personel tahliyesi ile sınırlı kalmıyor; aynı zamanda bölgedeki ağır silahların ve hava savunma sistemlerinin de lojistik merkezlere taşındığı belirtiliyor. Bu durum, Rusya’nın Suriye’nin kuzeyindeki nüfuz alanını daraltırken, bölgedeki diğer aktörlerin hareket alanını genişletiyor. Özellikle Türkiye’nin sınır güvenliği hassasiyetleri ve ABD’nin bölgedeki petrol sahaları çevresindeki varlığı, Rusya’nın boşalttığı alanlarda kimin hakimiyet kuracağı sorusunu gündeme getiriyor. Lojistik hatların daralması, Rusya’nın Suriye’deki operasyonel esnekliğini kısıtlasa da, Hmeymim ve Tartus gibi kalıcı üslerin korunması Moskova için hala kırmızı çizgi niteliği taşıyor.

Türkiye’nin Sınır Güvenliği ve Bölgesel Aktörlerin Pozisyonu

Rusya’nın Kamışlı’dan çekilmesi, Ankara tarafından yakından takip edilen bir gelişme olarak öne çıkıyor. Türkiye, Suriye’nin kuzeyinde terör örgütü PKK/YPG varlığına karşı yürüttüğü operasyonlarda zaman zaman Rusya ile koordinasyon içinde hareket ediyordu. Rus askeri varlığının azalması, bölgedeki terör unsurlarının hareket alanını genişletebileceği gibi, Türkiye’nin olası bir kara harekatı veya güvenlik bölgesi oluşturma çabaları önündeki diplomatik engelleri de değiştirebilir. Ancak bu durumun aynı zamanda bölgede yeni bir istikrarsızlık dalgası yaratma ihtimali de dışlanmıyor.

İran destekli grupların ve Şam rejimi ordusunun, Rusya’dan boşalan mevzileri doldurup dolduramayacağı ise belirsizliğini koruyor. Rejim güçlerinin son dönemde farklı cephelerde yaşadığı moral ve lojistik kayıplar, Rusya’nın desteği olmadan bu bölgeleri kontrol altında tutmalarını zorlaştırıyor. Uluslararası gözlemciler, Rusya’nın çekilme sürecinin “kontrollü bir geri çekilme” mi yoksa “zorunlu bir tahliye” mi olduğu konusunda ikiye bölünmüş durumda. Her iki senaryoda da Suriye’nin kuzeydoğusunda yeni bir siyasi ve askeri gerçekliğin kapıda olduğu görülüyor. Kamışlı’daki bu hareketlilik, Suriye iç savaşının nihai çözümüne giden yolda ya da yeni bir çatışma evresinin başlangıcında kritik bir dönemeç olarak kayıtlara geçiyor.

Sonuç olarak, Rusya’nın Kamışlı’daki askeri varlığını kademeli olarak sonlandırması, Ortadoğu’daki jeopolitik satranç tahtasında taşların yeniden dağıtılması anlamına geliyor. Moskova’nın bu tercihi, küresel güç rekabetinde önceliklerini değiştirdiğinin ve Suriye dosyasında daha maliyet-etkin bir stratejiye yöneldiğinin somut bir kanıtı olarak değerlendiriliyor. Önümüzdeki günlerde tahliye sürecinin kapsamının genişleyip genişlemeyeceği ve bu durumun sahadaki çatışma dinamiklerini nasıl tetikleyeceği, bölge başkentleri tarafından dikkatle izlenmeye devam edilecek.