Teknoloji
Yapay Zekanın Susuzluğu İnsanlığı Geride Bıraktı: BM Raporu Şokta
- 2 dakika okuma
- Selin Aksoy / TRNETHABER Teknoloji Merkezi
TRNETHABER

Birleşmiş Milletler'in yayımladığı son rapor, yapay zeka teknolojilerinin hızla artan çevresel etkilerine dair çarpıcı veriler sundu. Rapora göre, yapay zeka sistemlerinin enerji tüketimi 2030'a kadar ikiye katlanarak dünya elektriğinin yüzde 3'üne ulaşabilir. Daha da endişe verici olanı, veri merkezlerinin soğutma için ihtiyaç duyduğu su miktarı, insanlığın yıllık içme suyu ihtiyacını aşma potansiyeli taşıyor.
Yapay Zeka Veri Merkezlerinin Susuzluğu İnsanlığı Geçti
Raporda, veri merkezlerinin geçen yıl Suudi Arabistan kadar elektrik tükettiği belirtildi. 2030 yılına gelindiğinde, yapay zekanın elektrik kullanımının iki katına çıkması ve küresel elektriğin yüzde 3'ünü tüketmesi bekleniyor. Bu durum, yapay zeka kaynaklı emisyonların İngiltere'nin yıllık emisyonlarına yaklaşabileceği anlamına geliyor. Karbon ayak izini dengelemek için ise 10 yıl boyunca 6 virgül 7 milyar ağaç dikilmesi gerektiği vurgulanıyor. Su tüketimi de kritik bir başlık olarak öne çıkıyor; veri merkezlerinin soğutma için 9 virgül 3 trilyon litre suya ihtiyaç duyabileceği ve bu alanın Meksika'nın yaklaşık 10 katına ulaşabileceği tahmin ediliyor.
Verimlilik Tuzağı ve Küresel Eşitsizlik
- Yapay zekanın "nasıl olsa modeller daha verimli olacak" düşüncesi yanıltıcı olabilir; Jevons paradoksu gereği verimlilik artışı, kaynağın daha fazla kullanılmasına yol açabilir.
- Yapay zeka modelleri ucuzladıkça ve erişilebilir oldukça, toplam çevresel yük artabilir.
- Basit metin üretiminden yüksek çözünürlüklü video üretimine kadar farklı görevlerin enerji ve su maliyetleri değişiklik gösterir.
- Yapay zeka altyapısının küresel eşitsizliği dikkat çekiyor; kapasitenin yüzde 90'ı ABD ve Çin'de toplanmış durumda.
- Bu durum, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler arasındaki dijital uçurumu derinleştirebilir.
- Rapor, sorumlu yapay zeka kullanımı için şeffaflık, verimlilik, adalet, yaşam döngüsü sorumluluğu, küresel iş birliği ve sürdürülebilirlik ilkelerini savunuyor.
Uzmanlar, yapay zekanın çevresel bedelinin teknoloji politikalarının merkezine yerleşmesi gerektiğini belirtiyor. BM raporu, yapay zeka yarışının enerji, su ve doğal kaynak planlamasından ayrı düşünülemeyeceğini açıkça ortaya koyuyor.