Sürekli Yorgunluk: Hafife Alınmamalı, Altta Yatan Nedenler Araştırılmalı

İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Elif Başaran, sürekli yorgunluk hissinin çoğu zaman metabolik ve hormonal dengesizliklerin ilk sinyali olabileceğini vurguladı. Dr. Öğr. Üyesi Başaran, “Kaç saat uyursanız uyuyun sabah uyanmakta zorlanıyorsanız, gün içinde kahveyle ayakta kalmaya çalışıyor ve akşamları tükenmiş hissediyorsanız bu durum normal değildir” ifadelerini kullandı.

Kronik Yorgunluk Bir Uyarı İşaretidir

Yorgunluğun tek başına bir teşhis olmadığını belirten Dr. Öğr. Üyesi Başaran, çoğu zaman altta yatan bir sağlık sorununun habercisi olduğunu ifade etti. Başaran, “Yorgunluk, vücudun verdiği erken bir uyarıdır. Bu nedenle yalnızca ‘yoğunluk’ ya da ‘stres’ ile açıklanıp geçiştirilmemelidir” diye konuştu.

Yorgunluğun Gözden Kaçan Metabolik Nedenleri

Dr. Öğr. Üyesi Başaran, yorgunluğa yol açan ve sıkça gözden kaçan nedenleri sıraladı. Laboratuvar sonuçlarının her zaman gerçek durumu yansıtmayabileceğine dikkat çeken Başaran, kan değerlerinin referans aralıkta olmasının kişinin kendini iyi hissedeceği optimal düzeyde olduğu anlamına gelmeyebileceğini belirtti.

• Demir eksikliği (özellikle ferritin düşüklüğü)
• B12 vitamini eksikliği ('beyin sisi' ve odaklanma problemleri)
• D vitamini yetersizliği
• Tiroid fonksiyon bozuklukları
• İnsülin direnci ve kan şekeri dalgalanmaları

Başaran, “Ferritin değeri normal sınırlar içinde olsa bile alt seviyelerde ise kişi halsizlik yaşayabilir. B12 vitamini alt sınıra yakın olduğunda ‘beyin sisi’ ve odaklanma problemleri görülebilir. Benzer şekilde kan şekeri normal çıkmasına rağmen gün içindeki dalgalanmalar ciddi yorgunluk hissine neden olabilir” açıklamasında bulundu.

Yaşam Tarzının Yorgunluk Üzerindeki Etkileri

Yorgunluğun yalnızca biyolojik nedenlerle açıklanamayacağını belirten Dr. Öğr. Üyesi Başaran, yaşam tarzının da bu tabloyu belirgin şekilde etkilediğini söyledi. Düzensiz uyku, uzun süreli ekran maruziyeti, hareketsiz yaşam, yetersiz protein ve mikrobesin alımı ile kronik stresin zamanla metabolizmayı yavaşlattığını ve hormonal dengeyi bozduğunu vurguladı.

Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Dr. Öğr. Üyesi Başaran, yorgunluğun bazı durumlarda mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayarak önemli uyarılarda bulundu. Toplumda ‘hepimiz yorgunuz’ algısının, birçok hastalığın erken dönemde fark edilmesini engellediğini belirtti.

• Yorgunluk iki üç haftadan uzun sürüyorsa
• Günlük yaşam kalitesini etkiliyorsa
• Konsantrasyon güçlüğü eşlik ediyorsa
• Çarpıntı, kilo değişimi ve uyku bozukluğu gibi belirtiler varsa

Başaran, bu gibi durumlarda mutlaka bir uzmana başvurulması gerektiğini ifade etti. Yorgunluğun basit bir vitamin eksikliğinden ciddi metabolik hastalıklara kadar geniş bir yelpazede değerlendirilmesi gerektiğini ekledi ve “Oysa insan bedeni sebepsiz yere yorulmaz. Yorgunluk, vücudun ‘bir şeyler yolunda değil’ deme biçimidir. Doğru değerlendirildiğinde ise sağlığınızı yeniden kurmak için önemli bir fırsattır” diyerek sözlerini tamamladı.