Dünya
Kömürleşen antik parşömen yapay zekayla okundu
Milattan sonra yetmiş dokuz yılında Vezüv patlamasıyla yanmış Herculaneum kentindeki bir Roma villasından çıkarılan kömürleşmiş parşömen, yapay zeka sayesinde okundu. Metnin Stoacı felsefeye ait olduğu ve antik dünyada yeni bir bakış açısı sunduğu vurgulandı.
- 1 dakika okuma
- Deniz Arslan / TRNETHABER Dünya Merkezi
TRNETHABER
Arkeoloji ve teknoloji dünyası, antik tarihin kapılarını aralayan büyük bir başarıya imza attı. Lav ve küller altında kalan Herculaneum villasından çıkarılan kömürleşmiş parşömen, yüksek çözünürlüklü X‑ışını görüntüleri ve yapay zeka algoritmalarıyla incelendi.
Yapay zekanın metin çözümündeki rolü
Fiziksel olarak açılması riskli olan metin, X‑ışını taramalarıyla iç katmanlardaki mürekkep izleri tespit edilerek yirmi sütunluk antik metin ortaya çıkarıldı.
Metnin içeriği ve felsefi önemi
- Metin, Stoacı felsefeye ait bir risale olarak değerlendirildi
- Yunan filozofu Hrisippos’un olası kaleme alması ve Aristocreon’a atıflar içeriyor
- Ahlak, sanat, insan davranışı ve rasyonel düşüncenin önemi vurgulanıyor
Bu buluş, 2023 yılında başlatılan Vezüv Yarışması kapsamında küresel araştırmacıların ortak çalışmasıyla gerçekleşti ve Türkiye’deki arkeoloji ve yapay zeka alanındaki iş birliğine yeni fırsatlar sunuyor.